Skip to Content
Home └Basis Health Staff(Frontline Health Workers) Training └သင်တန်းအကြို၊အပြီးဆန်းစစ်မေးခွန်းများကို မှန် လျှင် “မှန်”၊ မှား လျှင် “မှား” ဖြေဆိုပါ။

Basis Health Staff(Frontline Health Workers) Training

0 %

Completed

Course content

သင်တန်းအကြို၊အပြီးဆန်းစစ်မေးခွန်းများကို မှန် လျှင် “မှန်”၊ မှား လျှင် “မှား” ဖြေဆိုပါ။

10 XP
Prev Next
Fullscreen Share
Exercises
Rating
0 0

There are no comments for now.

Join this Course
to be the first to leave a comment.

1. တီဘီရောဂါသည် မျိုးရိုးလိုက်သောနာတာရှည်ရောဂါဖြစ်သည်။
မှန် မှား
2. အောက်ပါမေးခွန်းများကို မှန် လျှင် “မှန်”၊ မှား လျှင် “မှား” ဖြေဆိုပါ။
တီဘီလူနာတစ်ယောက်သည် ဆေးကုသမှုမခံယူခဲ့ပါက ၎င်းတီဘီလူနာမှတဆင့် တစ်နှစ်အတွင်း အခြားသူ (၂၀)ဦး ထိ တီဘီပိုးကူးစက်မှု ပေးနိုင်ပါသည်။ တီဘီပိုးကူးစက်ခံရသူတိုင်း တီဘီရောဂါြဖစ်ပွားလေ့မရှိပါ။ သာမှန်လူကောင်းတစ်ယောက်သည် တီဘီပိုးကူးစက်ခံရပါက သူ့ဘဝတစ်သက်တာတွင် တီဘီ ရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်သည့်အခွင့်အလမ်းသည် ၂၀ ရာခိုင်နူန်းသာရှိသည်။ တီဘီပိုးသည် ထိတွေ့ကိုင်တွယ်ခြင်းမှလည်း ကူးစက်နိုင်ပါသည်။
3. အောက်ပါလက္ခဏာရှိသူများကို တီဘီသံသယလူနာအဖြစ် သတ်မှတ်ပါသည်။
(၃)ပတ်ကြာ ချောင်းဆိုးနေခြင်း နှာခေါင်းသွေးယိုခြင်း ညဘက်ခေါင်းချွေးထွက်ခြင်း
4. လူကိုယ်ခန္ဓာ၏မည်သည့်အစိတ်အပိုင်းတွင်မဆို တီဘီရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်သည်။
မှန် မှား
5. တီဘီရောဂါများအနက် အဆုတ်တွင်ဖြစ်ပွားသော အဆုတ်တီဘီရောဂါသည် အဆိုးဆုံးတီဘီ ရောဂါဖြစ်သည်။
မှန် မှား
6. တီဘီလူနာအမျိုးအစားသတ်မှတ်ရာတွင်
ယခင်က တီဘီဆေးကို တစ်လအောက် သောက်ခဲ့ဖူးသည့် တီဘီလူနာအား လူနာသစ်(New)ဟူ၍ သတ်မှတ်ပါသည်။ ယခင်က တီဘီဆေးသောက်ခဲ့ဖူးသော်လည်း ဆေးကုသမှုရလဒ်မသိခဲ့သော တီဘီလူနာသည် ယခုတဖန် တီဘီရောဂါပြန်ဖြစ်ပါက (Relapse) တီဘီလူနာအမျိုးအစားဟု သတ်မှတ်ပါသည်။ BCG Vaccine ကာကွယ်ဆေးသည် တီဘီရောဂါမဖြစ်ပွားအောင် ကာကွယ်ပေးသော ဆေး ဖြစ်သည်။
7. တီဘီသံသယလူနာအား တီဘီရောဂါရှိမရှိ အောက်ပါနည်းလမ်းများဖြင့် စမ်းသပ်စစ်ဆေးပေးပါသည်။
Tuberculin Skin Test GeneXpert Test
8. သလိပ်စစ်ဆေးရန် သလိပ်နမူနာ (၃)ခွက်လိုအပ်သည်။
မှန် မှား
9. သလိပ်ခံယူရန် အသင့်တော်ဆုံးနေရာ
အိပ်ခန်း/အိမ်ခန်း လေတိုက်ရာလမ်းကြောင်း နေရောင်ခြည်ကောင်းစွာရရှိသောကွင်းပြင်
10. တီဘီဆေးသောက်နေစဉ်အတွင်း Follow Up သလိပ်ပြန်လည်စစ်ဆေးရသည့်အကြောင်းအရင်း
ရောဂါသက်သာလာခြင်းရှိမရှိ သိရှိရန် တီဘီဆေးကို အတိုးအလျှော့ ပြုလုပ်ရန် တီဘီဆေးကို အပိုဆောင်းထပ်ပေးရန် လိုမလိုသိရှိရန်
11. တီဘီဆေးသောက်ရာတွင်
အနည်းဆုံး တီဘီဆေး(၃)မျိုးပါဝင်ရမည်။ တရက်နှင့်တရက် မိနစ်မစွန်းပဲ အချိန်တိတိကျကျ သောက်ရန် အရေးကြီးပါသည်။ ဗိုက်ဟောင်းလောင်းဖြစ်သည့်အချိန်တွင် ဆေးသောက်ရပါမည်။
12. Directly Observed Treatment (DOT) ဆိုသည်မှာ
တီဘီဆေးသောက်ရာတွင် မှန်လေးမှန် နှင့် ကိုက်ညီမှုရှိမရှိ စောင့်ကြည့်ခြင်း။ တီဘီလူနာအားဆေးမှန်မှန်သောက်ရန် တိုက်တွန်းခြင်း။ လူနာမှ ဆေးလုံးမျိုချပြီးသည်အထိ တစုံတယောက်မှ နေ့စဉ်စောင့်ကြပ်ကြည့်ရှု ဆေးတိုက်ကျွေးခြင်း။
13. တီဘီဆေးကုသခြင်း
ဆေးကုသမည့်ကာလကို ပထမပိုင်းကြပ်မတ်စွာကုသမည့်ကာလ နှင့် ဒုတိယပိုင်းဆက်လက်ကုသ မည့်ကာလဟူ၍ နှစ်ပိုင်းခွဲခြားထားသည်။ ပထမပိုင်းကြပ်မတ်စွာကုသမည့်ကာလတွင် လူနာသစ်အတွက် (၃)လကြာမြင့်ပြီး၊ ပြန်ကုတီဘီ လူနာအတွက် (၄)လ ကြာမြင့်ပါသည်။ ဒုတိယပိုင်းဆက်လက်ကုသမည့်ကာလတွင် လူနာသစ်အတွက် ဆေး(၂)မျိုးပါဝင်ပြီး၊ ပြန်ကုတီဘီ လူနာအတွက် ဆေး(၃)မျိုးပါဝင်ပါသည်။
14. တီဘီဆေးသောက်ရာတွင် သတ်မှတ်ထားသော ဆေးညွှန်း၊ သတ်မှတ်ထားသော ကာလအပိုင်းအခြား အတိုင်း ပြီးဆုံးအောင် မသောက်ခဲ့ပါက ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သော နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများမှာ
အမြဲတမ်းချောင်းဆိုးနေခြင်း တီဘီပိုးကူးစက်ပျံ့နှံ့မှုနှင့် လုံးဝမသက်ဆိုင်ပါ။ ဆေးယဉ်ပါးတီဘီရောဂါဖြစ်ပွားခြင်း
15. တီဘီဆေးဝါးများ၏ ပြင်းထန်ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများမှာ
လိမ္မော်ရောင်ဆီးသွားခြင်း အင်ပြင်ထခြင်း မျက်စိမှုန်ဝါးလာခြင်း
16. ကလေးတီဘီ
ကလေးတီဘီသည် များသောအားဖြင့် ကလေးအချင်းချင်းကူးစက်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ TST (+) ဖြစ်သော ကျန်းမာသည့်၅နှစ်အောက်ကလေးများကို တီဘီဆေးကုသရန်လိုအပ်ပါသည်။ မကြာခဏအအေးမိချောင်းဆိုးနေသောကလေးကို ကလေးတီဘီသံသယဟု သတ်မှတ်ပါသည်။
17. TB/HIV
တီဘီလူနာတိုင်း HIV ပိုး ရှိမရှိ စစ်ဆေးရမည်။ PLHIV လူနာတိုင်း တီဘီပိုးကူးစက်ခံထားရခြင်းရှိမရှိ စစ်ဆေးရမည်။ HIV ကြောင့် တီဘီရောဂါ ပိုဆိုးလာသည်။
18. TB/DM
ဆီးချိုလူနာများတွင် သာမာန်လူများထက် တီဘီရောဂါဖြစ်ပွားသည့် အခွင့်အလမ်း (၂)ဆ ပိုများသည်။ ဆီချိုလူနာများအား တီဘီရောဂါရှိမရှိ ပုံမှန်စစ်ဆေးသင့်သည်။ အသက် (၃၀)နှစ်နှင့်အထက် တီဘီလူနာတိုင်းအား သွေးတွင်းအချိုဓါတ် (RBS) စစ်ဆေး ပေးရသည်။
19. MDR-TB
အနည်းဆုံး H & R တီဘီဆေးကို ယဉ်ပါးနေသော တီဘီရောဂါကို MDR-TB ဟု ခေါ်သည်။ DOT သည် Primary MDR-TB ကို ကာကွယ်ရန် အကောင်းဆုံးသော နည်းလမ်းဖြစ်သည်။ Surgical Mask သည် ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများအတွက် တီဘီပိုးကူးစက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးသည်။
20. ချောင်းဆိုးရာ၌ ပါးစပ်နှင့်နှာခေါင်းကို
လက်ဖဝါးဖြင့် အုပ်၍ ချောင်းဆိုးရပါမည်။ တံတောင်ဆစ်ကွေးဖြင့် အုပ်၍ ချောင်းဆိုးရပါမည်။ နှာခေါင်းစည်းတပ်၍ ချောင်းဆိုးရပါမည်။
21. မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာ့ဆေးယဉ်ပါးတီဘီရောဂါဖြစ်ပွားမှုအများဆုံးနိုင်ငံ(၃၀)တွင် ပါဝင်နေသည်။
မှန် မှား
22. Tuberculosis Preventive Treatment (TPT)
TPT မပေးခင် တီဘီရောဂါရှိမရှိ စမ်းသပ်စစ်ဆေးရန် အရေးကြီးပါသည်။ တီဘီပိုးကူးစက်ခံထားရသော်လည်း တီဘီရောဂါရှိမရှိ သေသေချာချာမသိသော လူနာအား TPT ပေးသင့်ပါသည်။ TPT မပေးခင် တီဘီပိုးကူးစက်ခံထားရခြင်းရှိမရှိ စမ်းသပ်စစ်ဆေးရန် အရေးကြီးပါသည်။
23. TB Contact Investigation
TB Contact Investigation သည် သတ်မှတ်တီဘီလူနာများ (Index TB Patients)၏ Household Contact နှင့် Close Contact များကို တီဘီရောဂါလက္ခဏာရှိမရှိ စမ်းသပ်စစ်ဆေးပေးခြင်းဖြစ်သည်။ ၁ လအတွင်း ၂၄ နာရီနှင့်အထက် တီဘီလူနာနှင့် တမိုးအောက် အတူတူရှိခဲ့သူများကို Household Contact ဟု သတ်မှတ်ပါသည်။
24. တီဘီလူနာတစ်ယောက်၏သလိပ်အဖြေသည် Negative ဖြစ်ပြီး GeneXpert အဖြေသည် T ဖြစ်ပါက ၎င်းတီဘီလူနာကို Clinically Diagnosed Pulmonary TB လူနာဟု သတ်မှတ်သည်။
မှန် မှား
25. တစ်လအောက် တီဘီဆေးသောက်ပျက်ကွက်သူများကို ပြန်လည်ရှာဖွေပြီး ကျန်ရှိသော တီဘီဆေးများကို ပြီးဆုံးသည်အထိ ဆက်လက်သောက်ခိုင်းပါသည်။
မှန် မှား